Dinh Dưỡng

Chọn thức ăn dặm cho bé từ 4 tháng tuổi trở lên

Wikicabinet dinh dưỡng kính chào quý độc giả ở kỳ trước chúng tôi đã giới thiệu các chủ đề về:

Những điều cơ bản về dinh dưỡng cho bé 5-6 tháng tuổi

Kỳ này Wikicabinet dinh dưỡng xin giới thiệu đến độc giả một chủ đề thú vị về Chọn thức ăn dặm cho bé từ 4 tháng tuổi trở lên. Mời quý độc giả đón theo dõi chủ đề này cùng Wikicabinet dinh dưỡng nhé.

Khi bé chuyển từ giai đoạn bú sữa mẹ sang chế độ ăn thức đặc hơn có nghĩa là bé bước sang giai đoạn ăn dặm. Đây là giai đoạn có nhiều điều mới mẻ và thú vị đối với cả mẹ và bé. Trong giai đoạn từ 4 tháng tuổi, sữa mẹ không thể cung cấp đủ các chất dinh dưỡng cần thiết cho bé, nhưng các mẹ không nên quá vội vàng mà cho bé ăn dặm sớm. Việc ăn dặm của bé cần phải đúng thời điểm và đúng cách để đảm bảo sức khỏe tốt nhất cho bé.

Hiện nay, có nhiều loại thức ăn dặm bao gói sẵn trên thị trường có thể thay thế những món ăn dặm tự nấu giúp các mẹ chữa cháy những lúc bí bách thời gian mà vẫn đảm bảo đầy đủ dinh dưỡng cho các con.

Thế nào là thức ăn dặm bao gói sẵn?

Thức ăn dặm bao gói sẵn là thức ăn dặm được chế biến sẵn theo phương thức công nghiệp dành cho bé từ 4 tháng tuổi trở lên. Thức ăn dặm bao gói sẵn có nhiều loại, trong đó loại chính là bột dinh dưỡng, có nhiều vị mặn ngọt khác nhau, được chế biến sẵn; nghĩa là đã được làm chín, do đó không cần nấu, chỉ cần hòa tan với nước ấm sẽ có ngay một bữa ăn ngon lành cho bé. Ưu điểm của thức ăn dặm bao gói sẵn là mịn đều, dễ hòa tan trong nước, giúp bé dễ nhai nuốt, tiêu hóa tốt và tạo cảm giác ngon miệng; dễ dàng chế biến; thuận tiện khi người chăm sóc bé phải đi làm, đi chơi xa; dễ dàng thay đổi vị cho bé vì chủng loại đa dạng. Những ưu điểm đó giúp thức ăn dặm bao gói sẵn ngày càng phát triển và trở thành lĩnh vực được quan tâm hàng đầu trong công nghiệp chế biến thực phẩm.

Thức ăn dặm bao gói sẵn thường được chế biến phối hợp từ các loại nguyên liệu như gạo, đậu, ngũ cốc, rau quả, thịt, cá, trứng, sữa… và thỏa mãn các yêu cầu sau:

  • Đầy đủ dinh dưỡng với 4 nhóm đạm, béo, bột đường, vitamin và khoáng chất.
  • Đầy đủ năng lượng cung cấp hàng ngày cho bé.
  • Phù hợp với thói quen và khẩu vị của bé.

Ngoài ra còn có loại thực phẩm dạng hạt dành cho lứa tuổi đã mọc răng: bánh quy có bổ sung vitamin, calcium, DHA,… thỏa mãn nhu cầu thích nhai, cắn của bé.

Có mấy loại thức ăn dặm?

Có 2 dạng chính: dạng bột và dạng sệt (dạng paste).

Dạng bột
  1. Loại không cần bổ sung thêm. Công thức hoàn chỉnh: Thành phần dinh dưỡng đầy đủ 4 nhóm đạm, béo, bột đường, vitamin và khoáng chất; chỉ cần pha với nước ấm theo đúng hướng dẫn.
  2. Loại cần bổ sung thêm: Công thức chưa hoàn chỉnh: cần pha thêm rau, đạm; nhóm này được chế biến từ các ngũ cốc. Mục đích của nhà sản xuất là giúp người chăm sóc linh động thay đổi khẩu vị cho bé bằng cách bổ sung rau, đạm theo ý muốn.
Dạng sệt (paste)

Hiếm gặp, giá thành đắt, hạn sử dụng ngắn, khó bảo quản, dễ hư hỏng…

Ngoài ra còn có cách phân loại theo vị:

Dạng mặn

Có vị mặn của thịt heo, bò, gà, cá, tôm, cua…

Dạng ngọt

Có hưong vị ngọt của hỗn hợp trái cây như táo, chuối, cam, vani, chocolate…

Yêu cầu dinh dưỡng

Dù phân loại theo cách nào thì thức ăn dặm công nghiệp cũng phải tuân theo các quy định của Tổ chức Y tế Thế giới và Tổ chức Lương nông Liên Hiệp Quốc (WHO/ FAO Codex stand 74-1981) là đầy đủ thành phần cần thiết và bảo đảm chất lượng.

Giá trị dinh dưỡng của thức ăn dặm phải cao, thành phần và đặc tính dinh dưỡng cân đối để cùng với sữa mẹ cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng cho trẻ. Trong đó đặc biệt quan tâm đến đạm và sắt.

Đạm

Cần phải bổ sung đầy đủ đạm để đáp ứng sự phát triển của trẻ (chiếm 15% tính trên trọng lượng bột khô), nhưng không cung cấp vượt quá khả năng bài tiết của thận trẻ.

Sắt

Nhu cầu về sắt trong lứa tuổi ăn dặm cao, nếu không cung cấp đủ sẽ dẫn đến trẻ bị thiếu máu do thiếu sắt, có thể ảnh hưởng đến sự phát triển trí óc và thể chất sau này.

Trong thực phẩm cho bé dưới 3 tuổi không bổ sung muối, chỉ có muối từ nguyên liệu. Có đậm độ nhiệt lượng cao với độ đặc thích họp, dễ tiêu hóa, hấp thu và phù hợp với khẩu vị, thói quen ăn uống của trẻ.

Đối với thức ăn dặm, bà mẹ cần hiểu rõ đậm độ nhiệt lượng và độ đặc. Đây là những yếu tố quan trọng và có mối liên quan chặt chẽ với nhau. Thông thường, việc tăng hàm lượng chất khô cũng đồng nghĩa với tăng đậm độ nhiệt lượng, nếu tăng độ đặc của bột thì trẻ sẽ rất khó ăn, khó nuốt. Còn nếu độ đặc của bột vừa phải thì hàm lượng năng lượng thấp, trong khi dung tích dạ dày của trẻ còn nhỏ, có giới hạn nên khó đáp ứng đủ năng lượng.

Lưu ý: Thức ăn dặm là thức ăn dành cho đối tượng đặc biệt là trẻ em từ 4 tháng tuổi trở lên, do đó không thể dùng thức ăn dặm dành cho lứa tuổi lớn hơn.

Yêu cầu vệ sinh an toàn thực phẩm

Thực phẩm không có vi sinh vật gây bệnh; không chứa bất kỳ chất độc, chất gây hại hoặc chất có nguồn gốc vi sinh vật có nguy cơ gây hại cho sức khỏe; không chứa phụ gia thực phẩm, chất bảo quản, hương tổng hợp, màu tổng hợp, không thêm muối, đường…

Tư vấn chọn lựa

Các bà mẹ nên dựa vào một số điểm chính sau đây để làm cơ sở khi chọn thức ăn dặm cho trẻ:

Nên chọn mua thực phẩm chế biến sẵn tại các siêu thị, cửa hàng, những tiệm tạp hóa bảo quản sản phẩm tốt, nơi đặt sản phẩm khô ráo, sạch sẽ. Nhiệt độ phòng vừa phải, không quá nóng, không có ánh sáng mặt trời chiếu trực tiếp vào sản phẩm; các sản phẩm không xếp chồng lên nhau quá nhiều. Lưu ý không mua thực phẩm ở các nơi bày bán chung vói các sản phẩm khác loại như xà phòng, bột giặt, mỹ phẩm, hóa chất. Nên chọn những sản phẩm có bao bì mới và còn nguyên vẹn, không bị rách, có in các hướng dẫn rõ ràng; không bám bụi, mốc ẩm…

Nên chọn mua những thực phẩm có nhãn hiệu quen thuộc, uy tín, đã được người tiêu dùng chấp nhận rộng rãi.

Quan tâm đến các thông tin trên bao bì, chọn những thực phẩm ghi bằng tiếng Việt với chỉ định: “Dành cho bé lứa tuổi ăn dặm, Giai đoạn tập lật, Giai đoạn tập ngồi, Thích họp với bé từ 4 tháng trở lên; có hướng dẫn cách sử dụng cụ thể, rõ ràng như: Mỗi bữa ăn mấy muỗng, ngày mấy bữa, năng lượng cung cấp tương ứng …

Nếu cho bé ăn loại cần bổ sung rau đạm thì nên mua các loại bột ngũ cốc. Nếu thích loại đã bổ sung thì mua loại có công thức hoàn chỉnh.

Nên mua lượng thực phẩm đủ dùng trong 1 tháng, tránh để quá lâu vì có thể hết hạn sử dụng. Các sản phẩm nhất thiết phải còn trong hạn sử dụng.

Nên chọn loại không chứa phụ gia thực phẩm, không chứa chất bảo quản, hương tổng hợp, màu tổng họp, không thêm muối…

So sánh với các loại thức ăn tự chế biến

Thuận lợi
  • Mang đến sự tiện lợi cho người chăm sóc, vì chỉ cần pha với nước ấm là có thể cho bé ăn ngay, tiết kiệm được thời gian chuẩn bị bữa ăn cho bé. Có thể mang đi xa.
  • Thành phần dinh dưỡng, năng lượng đã được tính toán sẵn, đảm bảo cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng cho bé nếu pha đúng cách.
  • Được tư vấn về cách thức cho bé ăn, cung cấp những kiến thức cơ bản cần thiết về bữa ăn cho bé.
  • Dễ dàng thay đổi khẩu vị cho các bữa ăn của bé do có rất nhiều chủng loại trên thị trường.
Khó khăn
  • Mùi vị kém tự nhiên hơn thức ăn tự chế biến. Mặt khác, giá thành thức ăn tự chế biến có thể thấp hơn.

Chế độ dinh dưỡng của bé trong những tháng đầu đời vô cùng quan trọng và được các cha mẹ quan tâm rất nhiều. Ba tháng đầu tiên, sữa mẹ và sữa công thức là nguồn dinh dưỡng chủ yếu cho bé; các tháng tiếp theo, nhu cầu của bé ngày càng tăng, đồng thời bé bắt đầu tập làm quen với những thức ăn đặc hơn để có đủ năng lượng hoạt động cho cả ngày. Dù các mẹ áp dụng phương pháp ăn dặm như thế nào? Đồ ăn dặm tự chế biến hoặc đồ ăn dặm bao gói sẵn, chỉ cần phù hợp với hệ tiêu hóa và giúp bé hấp thu tốt nhất, hãy thêm vào khẩu phần ăn của bé nhé!

Trong kỳ tiếp theo, Wikicabinet dinh dưỡng trân trọng mời độc giả đón đọc chủ đề Dinh dưỡng cho bé từ 9 đến 12 tháng tuổi.

Nếu có những thắc mắc hay muốn tìm hiểu về bất kỳ chủ đề nào, hãy liên hệ với Wikicabinet dinh dưỡng bằng cách bình luận ở phía dưới nhé.

Leave a Reply